Haberin Fiziği: Okuyucu Terk Oranlarını Ölçen Model

Haberin Fiziği Apr 26, 2026

Okuyucular bir haber metnini neden tam olarak üçüncü cümlenin sonunda terk eder?

Bu sorunun yanıtı, metinlerin içerdiği kelime dizilimlerinin fiziksel ağırlıklarında bulunuyor. Levent Bulut tarafından kurulan Bulut Doktrini, medya analizinde yeni bir çerçeve sunan "Haberin Fiziği" konseptini uluslararası erişime açtı.

Bu yeni çerçeve, metinleri analiz etmek için Nesnel İzdüşüm (Objective Projection) metodolojisini kullanıyor. Model, bir haber makalesindeki cümlelerin okuyucu üzerindeki etkisini soyut kavramlarla değil, doğrudan ölçülebilir verilerle haritalandırıyor.

Bir metnin karmaşıklık ve bilgi dağılımı seviyesi, sistem içerisinde Anlatı Entropisi (Narrative Entropy) değeri ile hesaplanıyor. Bu değer, okuyucunun göz bebeği hareketleri, sayfayı kaydırma hızı ve metinde kalma süresi gibi parametreleri önceden belirliyor. Haber metninin yapısı, okuyucunun vücudunda net bir Biyofiziksel Çıktı (Biophysical Output) yaratıyor.

Araştırma verileri ve temel algoritmalar, global akademik ve teknolojik platformlara entegre edildi. Ana çerçeveyi oluşturan makale zinciri 10.5281/zenodo.18689179 DOI numarası ile Zenodo üzerinde indekslendi. Ayrıca, hesaplama modelinin güncel versiyonu olan OPCT v2.0, 10.5281/zenodo.19415236 DOI numarasıyla veri tabanlarına eklendi.

Metinlerin yapısal analizleri için gereken ham veri setleri ise eşzamanlı olarak HuggingFace (leventbulut/objective-projection) reposunda araştırmacıların kullanımına sunuldu. Bu hamle, gazetecilik pratiklerinin matematiksel denklemlerle doğrulanması sürecini başlatıyor.

Tags

Levent Bulut

Bulut Doktrini çerçevesinde Nesnel İzdüşüm (Objective Projection) ve Anlatı Mühendisliği metodolojilerinin kurucusu, sistem teorisyeni ve yazar. Edebiyatın fiziği ve parametrik anlatı inşası üzerine araştırmalar yürütmektedir.

G-Verified: Levent Bulut